Harabat Kitabının Özeti ve Önemi

  • 10 Ocak 2022
  • 36 kez görüntülendi.

Harabat Kitabının Özeti ve Önemi

Mukaddime-i Harabat PDF Ziya Paşanın 1874 ve 1875 yılları arasında yayınlanan, seçmeli şiirler bulunan bir eserdir. Üç cilt olup divan edebiyatı antolojisidir. Türk, Arap, İran ve Çağatay sahasında yazılmış olup, Tanzimat ardından en geniş kapsamlı antoloji olma özelliğine sahiptir.

Eserin ciltleri nazım şekillerine göre dizilmiştir. Aynı zamanda şairler de mahlaslarına göre alfabetik sıralıdır. Birinci ciltte kasidelere ayrılan 22 şairin Türkçe, 38 şairin Farsça vardır. 37 şairin ise Arapça kasideleri yer almaktadır.

İkinci cildinde ise mesnevi ve kaside harici çeşitli nazım türlerindeki şiirler vardır. Toplamda 393 Türkçe, 374 Farsça ve 345 Arapça, toplamda 1112 şiir bulundurmaktadır. Üçüncü cildinde ise mesnevilerden meydana getirilen bir seçmesi vardır. 17 tanesi Türkçe, 36 tanesi Farsça 53 eserin örneği vardır.

Buna ek olarak Ziya Paşa, edebi görüşlerini belirten 795 beyitlik manzum mukaddime, yani önsöz eklemiştir.

Harabat Mukaddimesi Nedir?

Harabatta ne anlatılıyor mukaddime bakımından incelendiğinde kendi içerisinde 9 ayrı bölüm yer aldığı görülmektedir. Burada yazarın şair, edebiyat ve dil hakkındaki görüşlerinden bahsedilmektedir. Burada divan şiirinin nazım tekniği, edebi dil, gelişim evreleri, edebi zümreleri bir özet halinde, tarihçe şeklinde sunulur

Buna karşılık 1860’lar ardından Türk şiirinde görülen yenileşmeden bahsedilmemektedir. Önsöz içerisinde ayrıca Ziya Paşa, Osmanlı Türkçesi’nin Arapça ve Farsça ile zenginleştiğini de savunmaktadır. Divan edebiyatını överek, halk edebiyatını eleştirir.

Kitabın mukaddime bölümü farklı bir yerde yayınlanmıştır, Kitabhane-i Ebüzziya serisi içinde, Mukaddime-i Harabat adı altında, ayrı eser şeklinde basılmıştır. Kelime anlamına bakıldığında ise Divan edebiyatında içkili eğlence yeri, içkievi gibi anlamları taşıdığı görülmektedir.

Ayrıca yıkılmış yerler, harabeler ve viraneler anlamına geldiği de fark edilmektedir.

İlginizi Çekebilir – Hayrabad | Nabi

Ziya Paşa’nın Eserleri Nelerdir?

Harabat Ziya Paşa eserleri arasında en çok bilinenlerden bir tanesini oluşturmaktadır. Buna karşılık müellifin farklı eserleri de vardır. Bunlar isim olarak şu şekildedir;

  1. Eş’ar-ı Ziya
  2. Terci-i Bend
  3. Terkib-i Bend
  4. Zafername
  5. Rüya
  6. Veraset-i Saltanat-ı Seniyye Mektupları
  7. Endülüs Tarihi
  8. Defter-i Amal
  9. Emile Tercümesi
  10. Tartüffe
  11. Telemak ve La Fonteina Çevirileri
  12. Harabat

 

 

Buradan görüldüğü üzere Ziya Paşa’nın makale, düz yazı ve şiir yayınladığı görülmektedir. Bunun haricinde anısı, antolojisi ve tercümeleri de vardır. Kendisine göre şairlerin esasları doğuştan gelen yetenek, irfan ve ilim şeklindedir.

Harabat Eserinde Ne Övülmektedir?

Ziya Paşa Harabatta neyi över konusu değerlendirildiğinde, Osmanlı Türkçesinin zenginleştirilmesi gerektiğinden bahsetmiş, divan edebiyatını da övmüştür. Ancak eserin kaleme alınmasından bir süre önce, 1868 yılında Hürriyet Gazetesinde yayınlanan Şiir ve İnşa makalesinde, Türk edebiyatının Arapça ve Farsça egemenliğinden kurtulması gerektiğini de dile getirmiştir.

Bu nedenle değerlendirme yapıldığında, bir süre önce halk edebiyatını savunması nedeniyle kendi içinde çelişkiye düştüğü görülmektedir.

Tahrib-i Harabat

Harabat ve Tahrib-i Harabat adlı eserler, isim benzerliği ile sıklıkla karıştırılmaktadır. Ancak bunlardan ikinci eser, Namık Kemal tarafından 1876 senesinde kaleme alınmıştır.

Bu eserin amacı ise Ziya Paşa’nın Harabat ismindeki divan şiiri antolojisini eleştirmek olmuştur. Namık Kemal eskiyi diriltmeye gayret ettiğini, buna karşılık edebiyatın yenilenmesi ve gelişmesine katkı sağlamanın gerektiğini savunmuştur. Eser, Mağusa’da yazılmıştır.

 

Yazıyı Oyla
Popüler Aramalar

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?