Fiilimsiler Konu Anlatımı ve Özellikleri – 2021

  • 30 Mart 2021
  • 7 kez görüntülendi.

Fiilimsiler Konu Anlatımı ve Özellikleri – 2021

LGS Türkçe Konu Anlatımı sizler için özellikle hazırlanmıştır. Fiilimsiler Konu Anlatımı ve Örneklerini okuyup inceleyebilirsiniz. Fiilimsiler, fiillere getirilen farklı eklerle oluşturulan ve eklendiği fiilleri isim, sıfat ve zarf şekline dönüştüren sözcüklerdir. Bu yazıda fiilimsiler konu anlatımı ve özellikleri hakkında detaylı bir rehber bulabilirsiniz. Bu dersi tamamladığınızda Fiilimsiler Nedir? Fiilimsilerin Özellikleri ve Fiilimsiler LGS Konusunu Öğrenmiş Olacaksınız.

 

Fiilimsiler Konu Anlatımı

 

Her ne kadar fiilimsiler bir fiilden türese de onun bütün özelliklerini göstermezler. Bir fiil gibi olumsuz yapılabilir fakat fiil gibi çekimlenemezler. Fiilimsiler türemiş isimlerdir. Çünkü fiilimsiler fiilden isim yapma ekleri alarak eklendiği fiili isim soylu sözcük yaparlar.

 

Onunla buluşmayı ben de istiyorum.

Kitap okuyuşuna herkes hayran kaldı.

Balık tutmak bir tutkudur.

 

Fiilimsilerin Özellikleri

 

Fiilimsiler fiillerden türetilirler.

 

Olumsuz yapan ek (-me / -ma) alabilir.

 

Fiil çekim eklerini, yani şahıs ekleri, haber ve dilek kiplerini almazlar.

 

Yarım yargı bildirir, yan cümlecikte yüklem olurlar. Yan cümlecikte özne, tümleç gibi ögeler bulunabilir. Geçişli olanlar nesne de alabilirler.

 

Cümlede isim soylu sözcük (ad, sıfat, zarf) gibi görev yaparlar.

 

Fiilimsiler üçe ayrılmaktadır;

  • İsim-fiil
  • Sıfat-fiil
  • Zarf-fiil

 

İsim- Fiil Konu Anlatımı

 

Fiillere gelerek onları isim yapan ekler vardır. Bu eklerle oluşan kelimelere isim fiil denmektedir. İsim- fiil ekleri “-ma / -me, -mak / -mek, -ış / -iş / -uş / -üş” olarak bilinmektedir.

 

Aşağıdaki örneklerde görüldüğü gibi bu kelimeler artık fiil değil isim fiildir.

 

Evin her tarafını etraflıca temizlemenizi istiyorum.

Buralardan ayrılmak bana çok zor geldi.

 

Bu kelimeler “doğa, süt, defter” gibi direkt olarak isim değil yapısında bir eylem taşıyan isimlerdir.

 

ÖNEMLİ: İsim fiillerde dikkat edilmesi gereken nokta olumsuzluk eki almış fillerle karıştırılmamalıdır.

 

Örneğin

 

O vazoyu sakın kırma.

Burada kırma sözcüğü olumsuzluk eki almıştır ve bir işin yapılmaması gerektiğini belirtir.

 

Odunları kırma işi bugün bende.

Burada yer alan kırma sözcüğü ise isim fiildir. Çünkü buradaki kelime olumsuz bir anlam vermiyor ve bir eylemin adını belirtiyor.

 

Dikkat edilmesi gereken bir başka nokta ise bazı kelimelerin kalıplaşarak isim fiil eki almış olmasına rağmen yeni bir kavramın adı haline gelmiş olmasıdır. Aşağıda göreceğiniz kelimeler isim fiil eklerini almış olmalarına rağmen bu özelliklerini yitirmişlerdir. Artık bu cümlelerde bir kavrama isim olarak kullanılmaktadırlar.

 

  • Bahçedeki kazma
  • Mutfaktaki dolma çok güzel olmuş.
  • Danışmada seni bekliyor.
  • Elindeki çakmak ile oynamaması gerektiğini söyledim.
  • Her gün dondurma
  • Kötü hava şartları nedeniyle tüm uçuşlar iptal olmuş.

 

Sıfat- Fiil Konu Anlatımı

 

Fiile getirilen “-an (-en), -ası (-esi), -maz (-mez), -ar (-er / -ır / -ir / -r), -dık (-dik / -duk /-dük), -acak (-ecek), -mış (-miş / -muş / -müş)” ekleri ile yapılmaktadır. Bu ekleri daha kolay ezberlemek için “-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş” şeklinde kodlayabilirsiniz.

 

Bu kelimeleri genel olarak varlıkları niteledikleri için sıfat görevinde kullanılırken görebilirsiniz.

 

  • Eli öpülesiannelerinizin değerini bilin
  • Kendisini bulunmazHint kumaşı olarak görüyor.
  • Hepimizin benzerhataları bulunuyor.
  • Gidilmedik yer bırakmadılar.

 

Burada yine bazı kelimelerin kalıplaşarak sıfat fiil eklerini alsa da kalıcı bir isim haline dönüştüğünü unutmamak gerekir. Bu kelimeler artık fiilimsi özelliğini kaybederler.

 

  • Dolmuş yine tıklım tıklım.
  • Bu yıl yakacak sıkıntımız oldu.

 

Sıfat fiiller niteledikleri isim düştüğünde de onun yerine geçerek isim gibi kullanılırlar. Fakat burada unutulmaması gereken sıfat fiiller adlaşmış olsa bile fiilimsi özelliklerini kaybetmezler.

 

Geziden dönen öğrenciler salona geçsin.

cümlesinde “dönen” sıfat-fiili “öğrenciler” isminin sıfatı durumundadır.

 

Geziden dönenler salona geçsin.

cümlesinde “öğrenciler” ismi düşmüş “dönen” sıfat-fiili ismin yerine geçmiştir ve adlaşmış sıfat-fiil olmuştur.

 

Zarf- Fiil Konu Anlatımı

 

Fiile getirilen “-ken-alı (-eli), -madan (-meden), -ince (-ınca / -unca / -ünce), -ip (-ıp / -up / -üp), -arak (-erek), -dıkça (-dikçe / -dukça / -dükçe / -tıkça /-tikçe / tukça / -tükçe), -e… -e (-a… -a), -r… -maz (-r… -mez), -casına (-cesine), -meksizin (-maksızın), -dığında (-diğinde / -duğunda / -düğünde / -tığında / -tiğinde / -tuğunda / -tüğünde)” ekleriyle oluşturulan kelimelerdir. Bu kelimeler çekim ekleri almazlar ve cümlede zarf olarak bulunurlar.

 

Dereyi görmeden paçaları sıvama.

El, elin eşeğini türkü çağırarak arar.

Çocuklar, konuşa konuşa yanımızdan geçtiler.



*****
EserOzetleri.Com adresini daha hızlı ziyaret edebilmek için Sık Kullanılanlara eklebilirsiniz.
Bunun için Ctrl + D yapmanız yeterlidir.

Ayrıca yorum yaparak düşüncelerinizi kolayca paylaşabilirsiniz.
Yorumlarınız Editörlerimiz tarafından en kısa sürede onaylanacaktır.
Önerileriniz, katkılarınız ve destekleriniz için teşekkür ederiz.
EserOzetleri.Com
*****
Popüler Aramalar

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?