Dilin İşlevleri

  • 29 Mayıs 2021
  • 28 kez görüntülendi.

Dilin İşlevleri

Dilin işlevlerini nerelerde görürüz bu yazımızda öğreceksiniz. Ardından Dilin İşlevlerine yönelik örneklere de göz atabilirsiniz. Dilin işlevleri farklılık göstermektedir. Dil değişken ve zengin bir yapıda olduğundan kendisine özel olarak kurallara sahiptir. Dilin işlevlerinin iyi şekilde öğrenilmesi sayesinde hem dili kullanan hem de yazarlar farklı anlamlara gelecek ifadeleri kurabilirler. Dilin işlevleri 9.sınıf edebiyat konularındandır.

Göndergesel İşlev

Dilin işlevleri arasında bu nokta dilin göndergeyi doğrudan ifade etmesi anlamında kullanılır. Dilin bilgi verme işlevi olarak da adlandırılır. En temel iletişimde bilgiler alıcıya doğrudan verildiğinden ifadeler genelde ilk anlamları ile rahatça anlaşılırlar. Bu yüzden bilgi verici konuşmalarda, ansiklopedik kitaplarda, kılavuzlarda, uyarılarda, bilimsel yazılarda dilin bu işlevi kullanılır. Böylece farklı anlamlar ortaya çıkmaz ve bilgiler de net bir şekilde anlaşılır. Göndergesel işlevler örnekleri aşağıda bulabilirsiniz.

Dilin İşlevleri Örnekler

⦁ Türkiye, topraklarının bir bölümü Anadolu’da, bir bölümü Avrupa’da olan bir ülkedir.

⦁ Karadeniz’de petrol ve doğal gaz aramaları devam ediyor.

Heyecana Bağlı İşlev

Göndericinin iletisine duygu ve heyecanın da eşlik etmesi anlamı taşır. Bu işlev duyguları da içerir ve ifadelerin karşı tarafta daha fazla etki uyandırması beklenir. Bu yüzden işlevde öznel duygular da baskın olur. Yorum da işleve dahil edilmektedir. Genelde Ey, Hey, Bak gibi ünlem ifadeleri de bu işlevde kullanılır.

Örnek

⦁ A, şuna bak, hâlâ durmuş bana gülüyor!

⦁ Yazık, sana acıyorum!

Şiirler İşlev

Dilin işlevleri için şiirsel işlevin de yaygın bir şekilde kullanıldığı görülmektedir. Tüm edebi eserlerde şiirsel ya da sanatsal işlev söz konusudur. Bu noktada sözcükler ilk anlamları ile değil genelde farklı anlamları taşırlar. Diğer işlevlere göre şiirsel işlevin çözülmesi görece daha zor olmaktadır. Bunun yanında edebi sanatlar da şiirsel işlevi oluşturur. Örneğin mecaz, abartma ve benzeri ifadeler anlamın çok daha başka anlamlara gelmesine neden olur. Edebi metinlerde karşılaşıldığı gibi günlük yaşamda da kullanılabilmektedir.

Harekete Geçirme İşlevi

Dil işlev türleri arasında alıcının harekete geçmesini sağlayacak ifadelerdir. Alıcıda tepki ve davranış değişikliği oluşturmayı amaçlar. Bu kapsamda tüm uyarılar, ikazlar ve yönlendirmeler harekete geçirme görevi üstlenmiş olurlar.

Örnek

⦁ Sınıfı derhal terk et!

⦁ Kapağı açmadan önce şişeyi çalkalayınız!

Dil Ötesi İşlev

Dilin kendisinin açıklanmaya çalıştığı işlev türüdür. Burada dil ile ilgili olarak temel bilgiler ya da gelişmiş özelliklerden bahsetmek mümkündür. Amaç dilin işleyişini ve nasıl bir yönlendirmeye maruz kaldığını daha net şekilde ortaya koymaktır.

Dilin işlev çeşitleri arasında aynı zamanda alıcıdan tepki beklenen kanalı kontrol işlevi de bulunmaktadır.

Dil Ötesi İşlev Örnekleri

  • Beni yanlış anlamayın, ben bu sözcüğü mecaz anlamda kullandım.
  • Türkçede sözcük kökleri ikiye ayrılır: isim kökleri ve fiil kökleri.


*****
EserOzetleri.Com adresini daha hızlı ziyaret edebilmek için Sık Kullanılanlara eklebilirsiniz.
Bunun için Ctrl + D yapmanız yeterlidir.

Ayrıca yorum yaparak düşüncelerinizi kolayca paylaşabilirsiniz.
Yorumlarınız Editörlerimiz tarafından en kısa sürede onaylanacaktır.
Önerileriniz, katkılarınız ve destekleriniz için teşekkür ederiz.
EserOzetleri.Com
*****
Popüler Aramalar

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?