Cihannüma Kitabının Özeti ve Önemi

  • 13 Ocak 2022
  • 10 kez görüntülendi.

Cihannüma Kitabının Özeti ve Önemi

Cihannüma Katip Çelebi tarafından yazılan ve nesir türünde bulunan bir eser olmaktadır. Türk coğrafyasının tarihi için klasik devirden modern devire geçişi başlatmış olmaktadır. Katip Çelebi’nin katılmış olduğu Girit seferinde yazmaya başlamıştır ve bununla beraber haritalar ve coğrafya kitapları ile uğraşmaya başladıktan sonra sefer sonrasında yazım işine başlamıştır.

Cihannüma kitabının yazımı 1648 tarihinde başladı. Kısa bir ara sonrasında 1654 senesinde Katip Çelebi tarafından tekrardan yeniden yazılmaya başlamıştır. Cihannüma kitabının yazımı ise 1657 senesinde Katip Çelebi ölümüne kadar devam eden bir eser olmaktadır. 1732 senesinde Osmanlı Matbaacılığını öncüsü olarak bilinen İbrahim Müteferrika ile eklemelerden oluşmuştur ve sonrasında ise basılmıştır.

Cihannüma Özeti

Cihannüma özeti bakıldığı zaman 698 sayfa şeklinde basılan eserde 325 sayfası tamamen İbrahim Müteferrika eklemesinden oluşmaktadır. 2008 senesi ile Boyut yayıncılık tarafından düzenlenmiş ve tekrardan basılmıştır. Eser tam olarak bitmeye yakın olduğunda yazarın ömrü yetmemiştir bu sebeple yazıldığı devirde batıdan yapılan tercümelerle birlikte yararlanılan kaynaklarla dikkat çekse de asıl ünü İbrahim Müteferrika basımı sonrasında kazanmaktadır ve bastığı 11. Eser olmaktadır.

Cihannüma kitabının ilk kısmı önsöz ile başlar bununla birlikte kıtalar, yerküre ve okyanuslarla alakalı genel bilgiler verilmektedir. İkinci bölümde ise batıdan başlar ve doğu kısmına doğru şekilde Bosna, Endülüs, Rumeli, Macaristan gibi topraklar hakkında bilgi vermektedir. Yazar ise bu noktada Britanya, Vatikan, Fransa, Anadolu ve Venedik ile yeterli bir bilgiye ulaşamadığı için kitabına almamıştır.

İlginizi Çekebilir – Çalıkuşu Romanı Özeti – Reşat Nuri Güntekin

Cihannüma Konusu

Cihannüma konusu bakıldığı zaman Katip Çelebi ile yazılmıştır bununla birlikte Cihannüma eseri Osmanlı döneminde yazılan en önemli coğrafya kitapları arasında bulunur. Cihannüma eseri sözlük anlamı olarak her yeri görmeye elverişli yer anlamına gelir ve neden bu kitaba bu isim verildiği konusunda ön söz kısmında belirtmiştir. Cihannüma bu eseri ile beraber islam coğrafyacılarının eksikliği ile yetersizliğini telafi etmek amacı ile yazmıştır.

Cihannüma konusu içerisinde coğrafya da insana oturduğu yerde dünyayı gezen gezginler gibi bir imkân verdiğini söyler ve hatta Cihannüma eserinin okunması ile beraber ömürleri boyunca seyahat eden kişilerden daha fazla bilgi sahibi olduklarını belirtir.

Cihannüma konusuna bakıldığında denizler, göller, ülkeler, karalar ve şehirler olmak üzere birkaç bölüm şeklinde yazılmıştır fakat o zamanki şartlarla beraber kaynak eksiklikleri konusunda birçok alanda eksik kalmıştır. Cihannüma türü nedir ile nesir türünde bir eser olmaktadır.

Cihannüma Önemi

Cihannüma önemi bakıldığı zaman 1648 senesinde yazılmaya başlanan bu eser klasik bir İslam coğrafyası temelini yansıtmaktadır ve Fransız dönmesinin yardımı ile birlikte latince dilinden Türkçe diline çevrilmiş olmaktadır. Böylece eseri tekrardan yazma ihtiyacı gündeme gelmiştir ve Katip Çelebi eseri içerisinde sadece batılı coğrafyacılar değil aynı zaman Osmanlı, İron ve Arap coğrafyacıların eserleri içerisindeki bilgileri de kullanmıştır.

 

 

Yazıyı Oyla
Popüler Aramalar

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?