Başını Vermeyen Şehit’in Özeti

  • 03 Ekim 2021
  • 8 kez görüntülendi.

Başını Vermeyen Şehit’in Özeti

Ömer Seyfettin’in ünlü eserlerinden birisi olan Başını Vermeyen Şehit’in özeti eseri merak edenler tarafından araştırılmaktadır. 2004 yılında çıkan baskısındaki sayfa sayısı 64 olan eserden temel olarak; Osmanlı Devleti döneminde Derviş Deli Mehmet’in savaş sırasında başının gövdesinden ayrılması durumumda bile başını düşmanlardan geri almasını işler. Özeti ve karakterleri merak edilen eserin ayrıntılarına yazımızın devamında de iniyoruz.

Başını Vermeyen Şehit Özeti

Anadolu dervişlerinden olan ve dünya göster işinden gözleri olmayan hiçbir nizam ve emir altına girmeyen; bu şekilde şöhret kazanmış deli Hüsrev ve deli Mehmet’in hikayesi anlatılır. Sınır Savaşı’nda hayal dahi edilemeyecek faydaları ile bilinen iki kahraman her zaferlerin ardından kumandanları tarafından ödüllendirilmek istense de, ‘fani vücuda kefen gerektir’ diyerek tüm ödülleri reddederler.

Bir dönem 110 kişiden oluşan Osmanlı askeri tarafından savunulan Grijgal Kalesi düşman tarafından saldırıya uğrar. Başını Vermeyen Şehit konusu buradan sonra gelişir. Bu savaş sırasında Deli Mehmet adlı derviş şehit olur ve başı bedeninden ayrılır. Bu durumu gören arkadaşı deli Hüsrev ‘canını verdin ama başını verme’ diye bağırır. Deli Mehmet’in başı kesilmiş bedenin kalkar ve  kafasını götüren düşman askerinin elimden başını alır.

Bu olağanüstü olayı Grijgal Kadısı olan Kuru Mehmet destansı bir şekilde anlatır. Yaşanmış bir gerçeğe dayanan bu olayın Peçevi tarihinde de 100 beyitlik anlatımı vardır. Edebiyatımızın usta hikayelerinden alınan Ömer Seyfettin de tarihi olayı Peçevi içeriğinden alarak bu şekilde hikayelendirir.

Kitap ana fikri bakımından düşmana karşı değil vatanı teslim etmek; başımızı bile vermemeliyiz konusunu arka planda işler. Yer olarak Grijgal Kalesi ön plana çıkmaktadır. Zaman bakımından ise arefe sabahı, Kurban Bayramı ve 12 sene sonra gibi zaman terimleri kullanılmaktadır. Kitap hakkında merak edilen içeriklerden bir diğeri de eserdeki karakterler ve özellikleridir.

Başını Vermeyen Şehit Karakterleri

Başını Vermeyen Şehit karakterleri bakımından az ve özdür. Temel olarak aşağıdaki karakterleri barındırır:

  • Deli Hüsrev ve Deli Mehmet: Hikayede ikisi de deli vasfıyla anlatılır. Öyküde yer eden önemli iki karakterdir. Deli Mehmet beyaz çehreli ala bıyık ve gök gözlü tarif edilir.
  • Kuru Kadı: Hikayedeki baş kahramanıdır. Sinirli, sert, titiz bir insandır. Esmer zayıf yüzü, ince boyunlu ve çıkık alınlı bir karakter tarif edilmiştir.

80 Günde Devri Alem’in Kitap Özeti başlıklı içeriğimiz de ilginizi çekebilir.

Sonuç

Başını Vermeyen Şehit’in özeti temel olarak yukarıdaki şekildedir. Ömer Seyfettin’in tarihi eserlerden ilham alarak hikayeleştirdiği ve can verdiği eserlerinden birisidir. Özellikle olay hikayeciliği ve milli edebiyat konusunda önemli isimlerden birisi olan; Türk edebiyatınıa 100’den fazla hikaye kazandıran ve bunun yanında bir adet risalesi ile romanları da bulunan Ömer Seyfettin tarafından yazılan eser; oldukça önemlidir.

Ömer Seyfettin’in çok sayıda farklı hikayesi ve içerikleri de merak konusu olmaktadır. Bunların başında Yalnız Efe, Ant, Kaşağı ve Diyet gibi eserler gelir. Diyet özet bakımından konu ve zaman olarak benzemese de; içerik ve karakter açısından Başını Vermeyen Şehit’teki anlama benzerdir. Diyetteki Koca Ali karakteri oldukça mert ve namuslu biridir.

Ancak hırsızlıkla suçlanır ve aksini ispatlayamaz. Parası olmadığı için diyetini ödemek zorundadır. Halk onu çok sevdiği için bu durumdan kurtarmaya çalışır ve ileri gelen esnaflardan birisinden para alınarak diyet ödenir.

Koca Ali diyetinin karşılığı olarak borcunu ödemek için kasap olan esnafın yanında işe başlar. Ancak esnaf zulüm eden bir adamdır ve Ali bir süre sonra dayanamayarak kolunu kesip esnafa uzatır, diyetinin borcunu ödediğini söyler.

Yazıyı Oyla
Popüler Aramalar

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?